Nander van der Plicht

Ik ben een gedreven adviseur met een breed blikveld. Mijn ervaring ligt in het ontwerpen en beoordelen van de veiligheid van waterkeringen (zowel dijken als waterkerende kunstwerken). Ik adviseer hierbij waterschappen, Rijkswaterstaat en in steeds meer gevallen ook de aannemerij. De impact van de nieuwe veiligheidsnorm (formeel januari 2017) en de nieuwste ontwerp- en beoordelingsregels heb ik de afgelopen jaren al ruim toegepast. Ik fungeer hierbij als spil tussen de specialisten enerzijds en de beleidsmakers/vergunningverleners anderzijds. Naast mijn rol als adviseur, ben ik ook mentor voor de junioren binnen de vakgroep waterveiligheid. Ik begeleid hen bij hun kennisontwikkeling en coach hen in de projecten die ze uitvoeren.

Deining & Doorbraak

In de week van maandag 25 september tot en met vrijdag 29 september vond de hoogwateroefening ‘Deining & Doorbraak’ plaats.

1147 kilometer
Tijdens deze hoogwateroefening controleerden ruim duizend dijkwachten en militairen of 1147 kilometer rivierdijk in Nederland bestand is tegen extreem hoogwater. Tijdens de oefening draaide het om hoge waterstanden in de Rijn en de IJssel. Achter alle dijken binnen het oefengebied wonen en werken meer dan 4 miljoen Nederlanders.

‘Deining & Doorbraak' was de grootste hoogwateroefening in Nederland sinds de problemen met hoogwater in 1995. Toen bedreigden hoge rivierstanden de dijken en polders. Ruim een kwart miljoen mensen moest hun huizen en bedrijven verlaten, omdat de rivierdijken op doorbreken stonden. Sindsdien zijn alle dijken verbeterd en versterkt, hebben rivieren meer ruimte gekregen en is de samenwerking tussen allerlei diensten verbeterd. Zo is bijvoorbeeld het Platform Crisisbeheersing Waterschappen Midden-Nederland (PCWM) opgericht.

Crisispartners
‘Deining & Doorbraak’ was de eerste oefening van deze omvang door het PCWM. Daarin werken de waterschappen Drents Overijsselse Delta, Rijn en IJssel, Vallei en Veluwe, Stichtse Rijnlanden en Rivierenland intensief samen.
Bij de oefening waren niet alleen de veiligheidsregio’s Gelderland Midden, Utrecht, IJsselland en Noord- en Oost-Gelderland betrokken, maar ook Rijkswaterstaat (Watermanagementcentrum Nederland & Landelijke Coördinatiecommissie Overstromingsdreiging) en het ministerie van Defensie.

Zwakke plekken
Ik ben vrijwillige dijkwacht bij Drents Overijsselse Delta, één van de deelnemende waterschappen. Voor mij stond woensdag 27 september in het teken van de dijkbewaking. Samen met meer dan 1.000 andere mensen controleerden we ruim 1000 kilometer rivierdijk op zwakke plekken.

Als Adviseur Waterveiligheid bij Tauw wil ik als vrijwilliger mijn kennis van waterkeringen inzetten, ook in crisissituaties. Veel van mijn collega vrijwilligers bij de dijkwachtorganisatie hebben geen waterveiligheidsachtergrond. Ze hebben theoretische kennis opgedaan uit boeken en van plaatjes met voorbeelden van onveilige situaties. Daarom probeer ik de vrijwilligers waarmee ik op de dijk loop op te leiden in de praktijk en mijn kennis van dijkopbouw en dijkontwerp met ze te delen.

Wat mij opvalt, is dat ik slechts een enkeling uit de waterveiligheidswereld ken (buiten de waterschappen) die ook hieraan bijdraagt. Bovendien hoorde ik dat door gebrek aan dijkwachten nu het leger en het Rode Kruis ingezet worden om de dijkwacht te lopen. Deze beide partijen moeten deze taak naar mijn mening helemaal niet uitvoeren, zij moeten klaar staan om bij een echte crisis te helpen met slachtofferhulp of calamiteitenzorg.

Meer kennis op de dijk
Er is een tekort aan dijkwachten en helemaal aan dijkwachten die met meer kennis veel gerichter naar dijken kunnen kijken. De waterschappen zitten erom te springen! Daarom zou ik een oproep willen doen aan mijn collega’s en concullega’s om je aan te melden voor de dijkwacht in jouw regio en je kennis in te zetten.

Het is toch vreemd dat bij een situatie met hoogwater een groot deel van de kennis in Nederland niet aangesproken wordt. Hoe kunnen we voorkomen dat deze kennis in crisissituaties overgeslagen wordt? Waarom maken we geen statement en melden we ons massaal aan als vrijwilliger? Of dat we als ingenieursbureaus afspraken maken met de waterschappen om onze kennis in te zetten in situaties met hoogwater?

Meer kennis op de dijk, dat zou pas een doorbraak zijn!